Türk ve Yunan kültüründeki ortak şarkılar...


Türk ve Yunan kültüründeki ortak şarkılarda dikkat çeken faktör Türk kültüründe anonim denilen sözler,Yunanlılar tarafından yazar ismi belirtilmiş olması.Şarkıları Candan Erçetin her iki dilde de seslendirmiştir.





Aman Doktor - Ο ΓΙΑΤΡΟΣ





Aman doktor canım kuzum doktor

Derdime bir çare

Çaresiz dertlere düştüm

Doktor bana bir çare



Mendilimin yeşili aman aman

Ben kaybettim eşimi

Al bu mendil sende sende dursun

Sil gözünün yaşını



Αμάν, δεν μου λέτε πού είναι αυτός ο ντόκτορ

Που γιατρεύει τις πληγές, α ντόκτορ,

Που γιατρεύει τις πληγές,

Για να γιάνει και τις δικές μου

Που ‘χω σε πολλές μεριές, α ντόκτορ




Aman, den mu lete pu ine aftos o doktor

Pu yatrevi tis pliyes, ah doktor,

Pu yatrevi tis pliyes,

Υia na yani ke tis dikes mu

Pu ‘ho se poles meryes, ah doktor



Aman doktor canım kuzum doktor

Derdime bir çare

Çaresiz dertlere düştüm

Doktor bana bir çare



Türkiye - Yunanistan

Söz - Müzik: Anonim





Ege’nin iki yakasında da en çok bilinen şarkılardan biridir. Yunanca’da, doktor anlamına gelen “o yatros” şarkıya adını vermesine rağmen sözlerin akışında “aman doktor” Türkçe’den alıntı yapılarak söylenir, hatta bu isimle de tanınmaktadır. İstanbul yöresine ait olduğu bilinen şarkının Türkçe ve Yunanca sözleri tamamen aynı anlama sahiptir.


BİR DALDA İKİ KİRAZ /

SALLASANA SALLASANA


-

ΣΑΛΑ ΣΑΛΑ

(İstanbul Türküsü)




Σάλα σάλα, μες στη σάλα τα μιλήσαμε

Nα με πάρεις, να σε πάρω συμφωνήσαμε

Sala sala, mes sti sala ta milisame

Na me paris, na se paro simfonisame



Πότε μαύρα, πότε άσπρα, πότε κόκκινα

Tην καρδιά μου να ζητούσες θα στην έδινα

Pote mavra, pote aspra, pote kokina

Tin kardya mu na zituses tha stin edina




Bir dalda iki kiraz biri al biri beyaz

Eğer beni seversen mektubunu sıkça yaz



Sallasana sallasana mendilini

Akşam oldu göndersene sevdiğimi



Bir dalda iki ceviz aramız derya deniz

Sen orada ben burada ne bet kaldı ne beniz



Sallasana sallasana mendilini

Akşam oldu göndersene sevdiğimi



Türkiye - Yunanistan

Söz - Müzik: Anonim





İki ülkede de anonim olarak bilinen şarkının kökenini tam olarak belirlemek mümkün değildir. Eldeki en önemli veri halen iki dilde de popülerliğini korumasıdır. Türkçe’ye benzemekle beraber “sala” Yunanca’da “salon” anlamına gelmektedir. Her iki dilde de konu aşktır.




DARILDIN MI GÜLÜM BANA

-

ΧΑΡΙΚΛΑΚΙ



Darıldın mı gülüm bana

Hiç bakmıyorsun bu yana

Darıldıysan barışalım

Kumru gibi koklaşalım



Esmerim güzelim tuti dillim

Ben yanıyorum çok seviyorum

Ben yanıyorum aman allah çok seviyorum



Her zaman üzersin beni

Ah yaramaz çapkın seni

Benim hiç günahım yoktu

Baştan sen çıkardın beni



Esmerim güzelim tuti dillim

Ben yanıyorum çok seviyorum

Ben yanıyorum aman allah çok seviyorum



Χτες το βράδυ Χαρικλάκι

Eίχες άει τ' οργανάκι

Kαι γλεντούσες μ' ένα αλάνι

Kάτω στο Πασαλιμάνι

Htes to vradi Hariklaki

Ihes pari t’ orğanaki

Ke ğlenduses m’ ena alani

Kato sto Pasalimani



Φιλάκια, ναζάκια, άϊντε Χαρικλάκι,

Πώς με γέλασες, άϊντε 

Μου την έσκασες

Filakya, nazakya, ainde Hariklaki,

Pos me yelases, ainde yia su,

Μu tin eskases


Esmerim güzelim tuti dillim

Ben yanıyorum çok seviyorum

Ben yanıyorum aman allah çok seviyorum



Türkiye

Söz - Müzik: Anonim

Yunanistan

Söz -Müzik: Panayiotis Tundas





Türk kaynaklarına göre anonim olduğu bilinen şarkı, başka bir çok örnekte olduğu gibi Yunanistan’da Panayioti Tunda adına kayıtlıdır. Hariklia adlı bir kadına yazılmış sözlere rağmen şarkının Yunanca’sı genellikle kadınlar tarafından yorumlanmaktadır


İndim Havuz Başına

-

ΤΙ ΤΑ ΘΕΛΕΙΣ ΤΑ ΛΕΦΤΑ

(İstanbul Türküsü)


İndim havuz başına bir yar çıktı karşıma



Sevda nedir bilmezdim o getirdi başıma

Sevda nedir bilmezdim o da geldi başıma



Gelemem ben gidemem ben

Her güzele gönül veremem ben

Aç kollarını sar boynuma

Üşüdüm üşüdüm saramam ben



Τι τα θέλεις τα λεφτά

Nα τα κάψεις, τι τα θες

Χέρια αλλάζουν τακτικά

Mήπως τα ΄χες κι από χτες

Ti ta thelis ta lefta

Νa ta kapsis, ti ta thes

Herya allazun taktika

Μipos ta ‘hes ki apo htes



Γλέντα τη ζωή, λέντα τη ζωή

Όλοι δυο μέτρα παίρνουν γη

Τα λεφτά είναι δανεικά

Xέρια αλλάζουν τακτικά

Tι τα θέλεις, τι τα θες

Mήπως τα ‘χες κι από χτες

Ğlenda ti zoi, ğlenda ti zoi,

Οli dyo metra pernun yi

Ta lefta ine danika

Ηerya allazun taktika

Ti ta thelis, ti ta thes

Μipos ta hes ki apo htes




Havuz başında burma çapkın karşımda durma

Kirpiklerin ok olmuş yeter kalbime vurma



Gelemem ben gidemem ben

Her güzele gönül veremem ben

Aç kollarını sar boynuma

Üşüdüm üşüdüm saramam ben



Türkiye

Söz - Müzik: Anonim



Yunanistan

Söz: Vassilis Papadopulos

Müzik: Yiannis Papaiyoannu





Türkiye’de anonim, Yunanistan’da ise sahipli görünen türkünün Türkçe sözleri aşkı konu ederken Yunanca sözler paranın faniliğini ve hayatın tadının çıkarılması gerekliliğini vurgulamaktadır


Telgrafın Tellerine Kuşlar Mı Konar

-

ΑΕΡΟΠΛΑΝΟ ΘΑ ΠΑΡΩ

(İstanbul Türküsü)




Telgrafın tellerine kuşlar mı konar

Herkes sevdiğine de yavrum böyle mi yanar



Yanıma gel yanıma da yanı yanı başıma

Şu gençlikte neler geldi cahil başıma



Εγώ φεύγω και σ' αφήνω μια για πάντα, βρε αλανιάρη

Στην Αμερική θα πάω κάποιον για να βρω

Και μαζί του πια θα μείνω που με θέλει να με πάρει

Με δολάρια θαάκι όλο θα ώ

Eğo fevğo ke s’ afino mia yia panda, vre alaniari

Stin Ameriki tha pao, kapyon yia na vro

Ke mazi tu pia tha mino, pu me theli na me pari

Me dolarya tha ğlendao ki olo tha metho



Πάψε τα παλιογινάτια πεισματάρα μου,

Nα χαρείς τα δυο σου μάτια παιχνιδάρια μου

Ξέρεις τι καπνό φουμάρω και για σένα πως μπορώ

Aερόπλανο να πάρω να ‘ρθω να σε βρω

Papse ta palioyinatia pismatara mu,

Na haris ta dyo su matya, pehnidiara mu

Kseris ti kapno fumaro ke yia sena pos boro

Aeroplano eğo na paro na ‘rtho na se vro




Telgrafın tellerini arşınlamalı

Yar üstüne seveni kurşunlamalı

Telgrafın tellerini arşınlamalı

Yar üstüne seveni kurşunlamalı



Yanıma gel yanıma da yanı yanı başıma

Şu gençlikte neler geldi cahil başıma



Türkiye

Söz - Müzik: Anonim

Yunanistan

Söz - Müzik: Panayiotis Tundas



Panayiotis Tunda’nın adına kaydettirdiklerinden biri olan eser bir İstanbul türküsüdür. Türkçe’si hem kadın hem erkek solistler tarafından seslendirilebilecek sözlere sahip türkünün Yunanca’sı da aşkı konu edinmekle beraber, ABD’ye göç eden Yunan toplumunun psikolojisini yansıtan bir düet olarak tasarlanmıştır




Ada Sahillerinde

-

ΜΑΤΙΑ ΜΟΥ, ΜΑΤΙΑ ΜΟΥ



Ah, ada sahillerinde bekliyorum

Her zaman yollarını gözlüyorum

Seni senden güzelim istiyorum

Beni şad et Şadiye başım için



Nerede o mis gibi leylaklar

Sararıp solmak üzere yapraklar

Bana mesken olunca topraklar

Beni yad et güzelim başın için



Ματια μου, ματια μου, ματια μου

Των οματιων μου ματια

Τα ματια μου δεν ειδανε σαν τα δικα σου ματια

Matya mu, matya mu, matya mu

Ton omatyon mu matya

Ta matya mu den idane san ta dika su matya



Σαν πας στα ξενα, παρε και μενα

Παρε και μενα για συντροφια

Μακρια κι αν θα ‘σαι, να με θυμασαι,

Να με θυμασαι παντοτινα

San pas sta ksena, pare ke mena

Pare ke mena ğia sindrofya

Makrya ki an tha ‘se, ne ma thimase

Na me thimase pandotina


Adalardan modalara geçilir

Yar elinden zehir olsa içilir

Bu dünyada başa gelen çekilir

Beni şad et Şadiye başın için



Türkiye - Yunanistan


Söz - Müzik: Anonim









Hicaz makamındaki anonim eser, Yunanistan’da San pas sta ksena ya da Halepianos Manes adlarıyla tanınır. Her iki dilde de sözlerinin teması aşk olan şarkının Arapça yorumunun da bulunduğu bilinmektedir.




Kadifeden Kesesi- ΚΑΔΙΦΗΣ



Kadifeden kesesi kahveden gelir sesi

Oturmuş kumar oynar

Ah ciğerimin, ah ciğerimin köşesi



Aman yolla Beyoğlu’na yolla

Yavrum yolla İstanbul’a yolla

Yolla yolla yar yolla



Τα ματακια σου πουλι μου χαμηλοκοιταζουνε

Σαν γυρισουν και με ιδουνε

Στην καρδια, αχ, στην καρδια με σφαζουνε

Ta matakya su puli mu hamilokitazune

San yirisun ke me idune

Stin kardya, ah, stin kardya me sfazune




Kadife yastığım yok

Odana bastığım yok

Kitaba el basarım

Senden başka senden başka dostum yok



Aman yolla Beyoğlu’na yolla

Yavrum yolla İstanbul’a yolla

Yolla yolla yar yolla



Türkiye - Yunanistan

Söz - Müzik: Anonim





Her iki ülkede de anonim olarak bilinen şarkı eski bir İstanbul melodisidir. Yunanca versiyonunun adı da Türkçe “kadife” kelimesinden gelmektedir. Şarkıya Türkçe ve Yunanca dışında İbranice’de de rastlanmaktadır ve büyük ihtimalle diğer bazı Akdeniz ülkelerinde de mevcuttur.


Kalenin Bedenleri

-

ΣΗΚΩ ΧΟΡΕΨΕ ΚΟΥΚΛΙ ΜΟΥ

(Tokat – Niksar Türküsü)




Kalenin bedenleri

Yar yar yandım

Koyverin gidenleri

Şinanay yavrum şinanay nay



Hoppa şina şinanay şinanay nay

Şinanay yavrum şinanay nay

Hopa nina ninanay ninanay nay

Ninanay yavrum ninanay nay



Kaleden iniyorum

Yar yar yandım

Çağırsan geliyorum

Şinanay yavrum şinanay nay

Çağırsan dönüyorum

Şinanay yavrum şinanay nay



Hoppa şina şinanay şinanay nay

Şinanay yavrum şinanay nay

Hopa nina ninanay ninanay nay

Ninanay yavrum ninanay nay



Σήκω χόρεψε κουκλί μου

Nα σε δω να σε χαρώ

Tσιφτετέλι ούρκικο

Σινανά γιάβρουμ, ινανά ά

Siko horepse kukli mu

Na se do na se haro

Çiftetelli turkiko

Şinanay yavrum şinanay nay




Όπαίινανάινανά ά

Σινανά γιάβρουμ, ινανά ά

Όπα νίνα νινανάνινανά ά

Nινανά γιάβρουμ, νινανά ά

hoppa şina şinanay şinanay nay

şinanay yavrum şinanay nay

hopa nina ninanay ninanay nay

ninanay yavrum ninanay nay




Aşkından kibrit oldum

Yar yar yar yandım

Üfürsen yanıyorum

Şinanay yavrum şinanay nay



Hoppa şina şinanay şinanay nay

Şinanay yavrum şinanay nay

Hopa nina ninanay ninanay nay

Ninanay canım ninanay nay



Tσιφτετέλι ούρκικο

ινανά γιάβρουμ, ινανά ά

Çiftetelli turkiko

Ninanay yavrum ninanay nay




Türkiye

Söz - Müzik: Anonim

Yunanistan

Söz: Stelios Kazantzidis

Müzik: Anonim



Bir Tokat türküsü olan Kalenin Bedenleri’nin melodisine Stelyos Kazantzidis’in 1958’de yazdığı sözlerle, Siko Horepse Kukli Mu Yunanistan’da döneminin en başarılı hitlerinden biri olmuştur. “Şinanay Yavrum” bölümü Türkçe ve Yunanca’da aynıdır ve şarkı her iki ülkede bu isimle de tanınır. Türkçe sözler küçük değişiklerle, Muş, Yozgat, İzmir Bergama ve Tokat olmak üzere dört farklı yörede 5 ayrı derleme ile karşımıza çıkmaktadır.


İzmir’ İn Kavakları - ΤΣΑΚΙΤΖHΣ

(İzmir Türküsü)



İzmir’in kavakları

Dökülür yaprakları



Bize de derler Çakıcı

Yar fidan boylum

Yakarız konakları



Selvim senden uzun yok

Yaprağında düzüm yok



Kamalı da zeybek vuruldu

Yar fidan boylum

Çakıcı’ya sözüm yok



Μέσ' της Σμύρνης τα βουνά και στα κρύα τα νερά

Μείνε με μένα Τσακιτζή, yar fidan boylum

Παλικάρι στη καρδιά,

Μείνε με μένα Τσακιτζή, yar fidan boylum

αχ, λεοντάρι στην καρδιά

Mes stis Smirnis ta vuna ke sta kria ta nera

Mine me mena Çakıcı, yar fidan boylum

Palikari stin kardya,

Mine me mena Çakıcı, yar fidan boylum

Ah, leondari stin kardya




Türkiye - Yunanistan

Söz - Müzik: Anonim





Bu türkü, tarihi 1920’den epey öncesine giden eski bir zeybek ya da Yunanca tabiriyle zeybekiko eserdir. Sözler her iki dilde de geçen yüzyılın halk kahramanı fakir ve güçsüzleri koruyan Aydın’lı Çakıcı Efe’ye ithaf edilmiştir.
..
 
Cevap: Türk ve Yunan kültüründeki ortak şarkılar...



Ege ezgilerinin çoğu ortaktır zaten,bizdeki zeybekle onların sirtakisi gibi:)
 
Üst Alt